ویب ډیسک
د اسرائيل ورځپاڼې د يروشلم پوسټ د خپلو سرچېنو له قوله لیکلي چې د امریکا متحده ایالاتو پوځ د ایران له خوا د اسراییلو پر لور توغول شوو مزایلو او بېپیلوټه الوتکو د نیولو په برخه کې فعال رول اخیستی، وال سټریټ ژورنال د امریکایي او اسراییلي چارواکو له قوله راپور ورکړی دی.
امریکایي ځواکونو د هوا، سمندر او ځمکې له لارې عملیات کړي، څو د هغه sustained (پرلهپسې) ایراني غبرګون مخه ونیسي چې اسراییلي پوځي سرچینو د ایران پر اټومي تاسیساتو او پوځي مشرانو د اسراییلي بریدونو ځواب بللی دی.
سرچینې وایي، ایران شاوخوا ۲۰۰ بالستیک توغندي په څلورو جلا بریدونو کې توغولي، او تر ۲۰۰ ډېر بېپیلوټه الوتکې یې د اسراییلي خاورې پر لور لیږلې دي.
تر دې بریدونو مخکې، امریکایي ځواکونو لا له مخکې په سیمه کې جنګي الوتکې، سمندري ویجاړوونکي بېړۍ، او ځمکنۍ هوايي دفاعي سیستمونه ځای پر ځای کړي وو، څو د احتمالي بریدونو مخه ونیسي. یو لوړپوړي امریکایي چارواکي ویلي چې دا پیاوړي اقدامات د ایران له خوا د ګواښونو له امله د امریکایي ځواکونو او تاسیساتو د خوندیتوب لپاره شوي دي.
امریکا له دې مخکې هم د تیر کال د ایراني توغندیزو بریدونو پر مهال اسراییل ته ورته ملاتړ ورکړی و، چې پکې شاوخوا ۲۰۰ توغندي د اسراییلي پوځ او استخباراتي مرکزونو پر لور توغول شوي وو، او ځینې یې د اسراییلو دفاعي سیستمونه تر شا پرېښي وو.
امریکا تر دې دمه پر ایران برید نهدی کړی
تر دې دمه، د ایران پر ضد د امریکا لخوا کومو تعرضي عملیاتو کې ګډون نهدی شوی. خو پنټاګون تایید کړې چې امریکایي ځواکونو په وروستیو نښتو کې یو شمېر ایراني توغندي نیولي، چې پکې په عراق کې د الاسد هوايي اډې پر مهال ائتلافي ځواکونو بېپیلوټه الوتکې غورځولې دي.
ویل کېږي دا ډرونونه له عراقي خاورې راخوځېدلي وو.
په اسراییل کې، د امریکا ځمکنيو دفاعي سیستمونو – لکه د “پېټریټ” توغندیزو دفاعي بټریو – د راتلونکو بریدونو په مخنیوي کې مرسته کړې.
دا سیستمونه د خلیجي هېوادونو، اردن او عراق په ګډون په بیلابیلو سیمو کې ځای پر ځای شوي دي.
همداراز، امریکا په اسراییلو کې د THAAD دفاعي سیستم لري، چې د بایډن ادارې له خوا د ۲۰۲۴ کال د اپرېل د ایراني بریدونو وروسته ځای پر ځای شوی و، او د اسراییلو د “اېرو” دفاعي سیستم سره یو ځای د یمن له خوا د حوثیانو د توغول شوو توغندیو په وړاندې کارول شوی.
د امریکا د سمندري ځواک ویجاړوونکي بېړۍ هم د هغو ایراني توغندیو پر وړاندې فعاله شوې چې اسراییل یې هدف و. د امریکا جنګي بېړیو له دې مخکې هم په مدیترانه کې د ایران د توغندیزو بریدونو پر مهال ورته اقدامات کړي وو.
پنټاګون وایي، د امریکایي ځواکونو له خوا د نیول شوو توغندیو دقیق شمېر لا ارزول کېږي. د شپې لخوا د تلابیب په شاوخوا سیمو کې د توغندیو لګیدو راپورونه ورکړل شوي، چې درې کسان پکې وژل شوي او مالي زیانونه هم رسیدلي دي.
امریکایي چارواکو ویلي، که د ایران او اسراییلو ترمنځ جګړه لا زیاته شي، نو دا امکان شته چې امریکایي نظامي تاسیسات، اډې، یا سفارتونه په سیمه کې یا له سیمې بهر هدف وګرځي.
اوضاع لاهم سیاله ده، او د اسراییلي او امریکایي دفاعي چارواکو له خوا په دقت سره څارل کېږي.
